یک کسبوکار زمانی میتواند در رقابت تنگاتنگ امروزی پیروز شود که توانایی تأمین سرمایه مورد نیاز خود را داشته باشد. خوشبختانه، یک روش کاربردی تحت عنوان تأمین مالی جمعی روی کار آمده است که میتواند رشد استارتاپها و شرکتهای دانش بنیان را تضمین کند. با بررسی انواع تامین مالی جمعی متوجه خواهید شد که روش پیدا کردن حامی مالی در این مجموعهها براساس پاداش، سرمایهگذاری، وام و حتی امور خیریهای است. حال میخواهیم انواع مدل های تامین مالی جمعی را مورد بررسی قرار دهیم.

تأمین مالی جمعی چیست و چگونه عمل میکند؟
پیش از بررسی انواع تأمین مالی جمعی، باید آن را بهصورت کلی تعریف کنیم. به زبان ساده، تأمین سرمایه در این روش به وسیله مشارکت چند سرمایهگذار انجام میشود؛ یعنی بهجای اینکه بودجه مورد نیاز یک پروژه از طریق یک سرمایهگذار تأمین شود، چند نفر روی آن پروژه سرمایهگذاری خواهند کرد. ایدهها از طریق پلتفرمهای آنلاین مطرح میشوند و سرمایهگذاران به بررسی آنها میپردازند. به همین ترتیب، ارتباط بین کارآفرینان و حامیان مالی برقرار میشود.
معرفی انواع مدلهای تأمین مالی جمعی
این روش پرطرفدار برحسب شیوه تأمین مالی به چند نوع مختلف تقسیم میشود. در این بخش قصد داریم انواع تأمین مالی جمعی را نام ببریم.
تأمین مالی جمعی مبتنی بر پاداش
در نوع پاداشمحور، هر شخصی که از یک پروژه حمایت مالی کند، پاداشی دریافت خواهد کرد. صنایع خلاقانه و سرگرمیها مهمترین متقاضیان استفاده از این روش محسوب میشوند. خیلی اوقات میتوان این روش را برای بررسی سطح تقاضای بازار هم مورد استفاده قرار داد. معمولاً مجموعههایی که تبلیغات جذابی داشته باشند و پیشنهادهای خاصی برای حامیان مالی در نظر بگیرند، در این طرح موفقتر خواهند بود.
تأمین مالی جمعی مبتنی بر سرمایهگذاری
یکی دیگر از انواع تأمین مالی جمعی مبتنی بر سرمایهگذاری است که در آن حامیان مالی، سهام یک شرکت را خریداری خواهند کرد. سرمایهگذاران با انتخاب این روش میتوانند در سوددهی شرکت شریک باشند. مطمئناً تعداد و حجم سرمایه جذبشده در این روش بیشتر است، اما در مقابل باید سهمی از مالکیت کسبوکار خود را به حامیان مالی واگذار کنید.
تأمین مالی جمعی مبتنی بر وام
این مدل شامل فرآیندی است که در آن، از طرف حامیان مالی مبلغی مشخص بهعنوان وام یا قرض به یک کسبوکار داده میشود. صاحب کسبوکار باید مبلغ وام را با اضافه کردن درصد سود تعیینشده پس دهد. این روش به پروسه دریافت یک وام شباهت دارد که از مراحل آسانتری برخوردار است. استارتاپها و کسبوکارهایی که فورا به درآمد خواهند رسید، میتوانند از این شیوه کاربردی استفاده کنند.
تأمین مالی جمعی خیریهای یا دونیشنمحور
در بین انواع تأمین مالی جمعی، مدل دونیشنمحور هم دیده میشود که صرفاً روی کمکهای بشردوستانه تکیه دارد. یعنی حامیان مالی هیچ انتظاری از بابت بازگشت سرمایه یا کسب سود نخواهند داشت و تنها هدف آنها کمک مالی به نیازمندان است. مهمترین اهداف این نوع از کرادفاندینگ، تأمین هزینه درمان بیماران یا کمک به افرادی است که حادثه دیدهاند.

مقایسه انواع تأمین مالی جمعی از نظر ریسک و بازده
مدل مبتنی بر امور خیریه نمیتواند شما را به سود برساند و صرفاً جنبه کمکرسانی دارد. در بین تمام آنها، شیوههای مبتنی بر سرمایهگذاری یا سهام، شانس جذب سرمایه کلان را بالا میبرند. کرادفاندینگ مبتنی بر وام ساختار سادهای دارد و میزان بازدهی آن ثابت است. روش مبتنی بر پاداش نیز با بازاریابی جذاب خود، انگیزه زیادی را برای حامیان مالی رقم میزند. بازدهی آن هم با توجه به نوع محصول یا خدمات متغیر است.
نقش تأمین مالی جمعی در رشد و توسعه استارتاپها
ایدههای خلاقانه زیادی وجود دارند که صرفاً با تأمین سرمایه لازم شکوفا میشوند. استارتاپها با روی آوردن به تأمین مالی جمعی، خود را از پروسه سخت و پیچیده وامهای بانکی راحت میکنند. کافی است یک ایده با پتانسیل رشد بالا ارائه دهند تا در کوتاهترین زمان ممکن، سرمایه مورد نیاز خود را بهدست بیاورند.
تأثیر تأمین مالی جمعی بر شرکتهای دانشبنیان
شرکتهای دانشبنیان میتوانند از این روشهای تأمین سرمایه برای توسعه کسبوکار خود استفاده کنند. مثلا ظرفیت تولیدشان را بالا ببرند یا یک خط تولید جدید راهاندازی کنند. این شرکتها باید با انتخاب یکی از انواع کرادفاندینگ برای جلب توجه حامیان مالی تلاش کنند.
چالشها و فرصتهای تامین مالی جمعی در ایران
حال که انواع تأمین مالی جمعی را میشناسید، باید با چالشهای آن هم آشنا شوید. در حال حاضر این روش با چالشهای زیر مواجه است:
- عدم توانایی در جذب سرمایهگذار
- عدم وجود قوانین دقیق
- فعالیت مراکز بدون مجوز
- احتمال ناتوانایی استارتاپها در بازپرداخت سرمایه و سود

فرقی نمیکند کدامیک از انواع کرادفاندینگ را انتخاب کردهاید، در هر صورت برای شرکت در این طرحها باید بهدنبال یک مرکز معتبر باشید. چه کارآفرین هستید و چه سرمایهگذار، پیشنهاد میکنیم فرصت های ویژه سایت صندوق نوآوری شریف را از دست ندهید. این مجموعه با ارائه طرحهای معتبر، یک مسیر شفاف و مشخص را در اختیار هر دو طرف قرار میدهد.
